

Ba
- Đỗ Đức Thu
Mọi
ngày, mỗi khi đi làm về, Ba thường thay quần áo
rồi ngồi gẩy đờn hoặc xem sách, đợi lúc ăn cơm.
Có khi nghêu ngao hát mấy bài cải lương Sài Gòn,
hay ca vài điệu Huế. Hôm nào ăn muộn, Ba ra đứng
cửa nhìn người qua đường, hay sang mấy hàng tạp
hóa bên cạnh, dán mũi vào cửa kính. Đến lúc có người
đàn bà thò đầu ra ngoài cửa gọi với sang: "Cậu
về xơi cơm", thì cậu chắp tay sau lưng, ung
dung trở về.
Chiều
hôm ấy có vẻ khác, Ba vứt cái mũ lên mắc, chiếc
mũ đập vào tường rồi rơi xuống đất. Ba tiện chân
đá vào gầm giường.
Kim
đang nằm nhỏm dậy. Nàng cúi nhìn cái mũ, nhìn Ba.
Nàng muốn nói câu gì, nhưng thấy vẻ lãnh đạm của
chồng, nàng lại thôi rồi xỏ giầy đi ra nhà ngoài.
Ba
để cả quần áo, cả giầy, nằm ngang lên giường. Chàng
bắt chân chữ ngũ, vắt tay lên trán nhìn một con
nhện đang chăng tơ ở góc trần. Bỗng chàng vùng dậy,
đi bách bộ trong buồng. Rồi chàng đến chiếc bàn
con, châm một điếu thuốc lá, vơ lấy cuốn sách nằm
đấy, một cuốn tiểu thuyết của Dosto?evsky xưa nay
chàng vẫn ưa đọc. Chàng giở từ trang đầu đến trang
cuối, rồi vứt xuống bàn.
Bên
ngoài có tiếng gọi:
-
Cậu ra xơi cơm.
Ba
vẫn đi bách bộ. Tiếng gót giầy nặng nề, không khí
trong phòng bực tức. Ba vứt điếu thuốc nhưng châm
ngay điếu khác, mở cửa sổ đứng trông ra ngoài.
Trời
gần tối, những khóm cây trong vườn đã đổi thành
mấy đám đen. Vài bông hoa trắng lắc lư theo gió;
mấy con cóc bắt đầu đi săn, làm rung cả khóm hồng.
Vài cánh hoa rơi lả tả. Đèn điện nhà bên bật sáng.
Trời
tối hẳn. Ba vẫn đứng hút thuốc, ngọn lửa lập lòe
trong khung cửa tối om.
Một
tiếng gọi nữa, Ba vứt mẩu thuốc dở ra nhà ngoài.
Mẹ vợ và vợ chàng đã đắt đầu ăn. Như mọi ngày, Ba
ngồi vào bàn im lịm, và luôn mấy bát cho xong việc.
Ăn
xong, Ba bảo vợ:
-
Mợ mặc áo đi chơi.
Kim
hỏi:
-
Đi chơi à? Đi đâu?
-
Đi quanh. Tôi có chuyện muốn nói với mợ.
Đã
qua ba, bốn phố, Ba chưa nói gì. Kim cũng không
hỏi, lủi thủi đi cạnh chồng. Qua những hàng tạp
hóa đèn sáng, bày đẹp, hai người thường đứng lại
xem. Khi mới lấy nhau, cuộc đi chơi tối như một
cái lệ, cần cho hạnh phúc vợ chồng Ba. Vợ chồng
mới thường phải to nhỏ những chuyện riêng, mà không
đâu tiện bằng ngoài đường; tuy đông người nhưng
không ai để ý đến ai. Dần dần lệ đó bỏ mất. Kim
có tiếc chút đỉnh, nhưng lâu cũng quên đi.
Tới
một cửa hàng, Kim để ý đến một chiếc lược ngà. Ba
hỏi:
-
Mợ muốn mua không?
Kim
nhìn chồng:
-
Tôi còn chiếc cậu mua cho đã lâu. Tuy gẫy vài răng
nhưng còn dùng được, mua thêm sợ phí.
Ba
vào hiệu mua cái lược cho vợ.
Đến
Bờ Hồ, Ba rủ vợ vào uống nước. Tuy không khát, Kim
cũng chiều chồng. Sau khi gọi một chai bia và một
cốc sữa, hai người ngồi im. Ba như nghĩ điều gì.
Kim nhớ lại những cuộc đi chơi trước kia. Nàng lấy
cái lược mới mua ra nhìn. Hôm nay, nàng lại được
thấy chồng chiều chuộng. Nàng cố tìm một chuyện
thật giầu tình tứ để nhắc lại cái quá khứ. Nàng
không tìm được câu gì.
Ba
ngồi im. Đá trong cốc gần tan hết, nước đọng bên
ngoài thành giọt chảy xuống khăn bàn. Một đứa trẻ
con cầm quạt chạy lại phe phẩy, Ba gắt:
-
Đi chỗ khác.
Thằng
bé giúp Kim được câu chuyện:
-
Sao cậu lại đuổi nó?
Ba
không trả lời. Kim tiếp:
-
Sao cậu không để nó quạt, rồi cho nó vài xu như
ngày nào tôi đi với cậu?
Ba
cười:
-
ồ nhỉ! Mợ cũng nhớ lâu đấy. Hôm nay tôi bực mình
nên mới đuổi nó.
-
Cậu có điều gì mà bực mình?
-
Nào biết điều gì? Đố mợ đoán được đấy.
Rồi
Ba thêm:
-
Hồi ấy tôi mới lấy mợ. Con trai mới lấy vợ gì mà
chẳng vui. Lâu rồi thay đổi khác đi, hay sinh gắt
gỏng. Xem ngày trước, tối nào cũng đi chơi, hình
như cần lắm. Bây giờ...
Trầm
ngâm giây lát, chàng uể oải tiếp:
-
Bây giờ đi cũng được, mà ở nhà cũng vậy. Mợ có thấy
không?
Kim
có ý không bằng lòng. Nghe nói, nàng thấy tình ái
của chồng không nồng nàn như trước. Tuy nàng cũng
có thấy sự thay đổi đó, nhưng đàn bà, không ai muốn
nghe đàn ông cho biết quyền thế mình đã bị giảm.
Vả lại, sự thay đổi đó chỉ là ảnh hưởng của thời
gian. Còn nàng đối với chồng bao giờ cũng giữ bổn
phận người vợ, ái tình tuy kém nồng nàn, ân ái,
nhưng thêm vẻ đầm ấm, dịu dàng.
Nàng
không trả lời. Ba chăm chỉ nhìn vợ, muốn biết những
điều Kim đang nghĩ. Chàng toan nói một câu gì quan
hệ, nó giải nghĩa cuộc đi chơi hôm ấy, mà câu vừa
rồi chỉ là cái mào đầu.
Chắc
rằng không thể tránh được một điều khó khăn dù sao
cũng xảy ra, Ba nhất quyết:
-
Tôi hỏi mợ nhé. Nếu bây giờ tôi bỏ mợ, đi thật xa,
thì mợ tính sao?
Kim
ngạc nhiên, nhưng muốn tránh câu trả lời:
-
Cậu định đi đâu?
-
Miễn là đi xa. Đã đi xa thì đâu cũng vậy. Tôi muốn
biết mợ sẽ coi tôi ra sao, và xử trí ra sao?
Kim
uống sữa, nhìn ra ngoài. Bỗng nàng đặt cốc, nói:
-
Hình như có ai quen đi vào đấy.
Ba
thấy Phong, một người bạn học cũ. Phong ân cần chạy
lại chào.
-
Lâu nay mới thấy anh chị đi chơi.
-
Chúng tôi đi luôn, ít gặp anh đấy thôi. Ngồi uống
nước cho vui.
Phong
từ chối:
-
Có lẽ không tiện. Anh chị để tôi ra bàn khác.
Ba
nói đùa:
-
Có gì mà không tiện. Những chuyện kín chúng tôi
đã nói cả ở nhà rồi.
-
Nếu vậy thì xin phép anh chị.
Rồi
cả ba người cũng chẳng có chuyện gì.
Trước
đàn bà. Phong không dám bông đùa với bạn như hồi
đi học. Vợ chồng Ba mải nghĩ đến câu chuyện lúc
nẫy. Một lát, Ba hỏi:
-
Anh đã đi làm đâu chưa?
-
Tôi đã có gửi đơn đi mấy nơi, nhưng chưa đâu gọi,
chắc cũng chỉ nay mai.
Ba
nhìn ra hồ:
-
Anh phải đi làm đi chứ. Con trai lớn, thi đỗ thì
đi làm, lấy vợ. Lông bông mãi người ta cười cho.
Kim
bảo chồng:
-
Cậu khéo lên giọng ông cụ non, bác Phong còn kén
chọn, chứ hớ điều gì mà cậu phải dạy.
Phong
cười:
-
Thưa bà chị, nào tôi có kén chọn gì đâu? Chưa ai
lấy tôi đó thôi.
Ba
hỏi:
-
Bao giờ chúng tôi mới được hân hạnh biết bà Phong?
-
Tôi cũng chưa biết đặt tên đó vào ai. Nhưng anh
chị chớ lo, tôi không muốn chết già đâu.
Cả
ba cùng cười. Chuyện bà Phong làm mất câu chuyện
đi xa của vợ chồng Ba. Vầng không khí nặng nề tan
hết.
Ra
về, Kim bảo chồng:
-
Anh Phong lịch sự và vui vẻ tệ.
Ba
không đáp. Kim lại sợ Ba hỏi đến câu chuyện cũ.
Câu hỏi đó nàng không biết trả lời ra sao, vì không
bao giờ nàng nghĩ tới. Nhưng không. Đến lúc về nhà,
Ba không thêm một câu gì. Như mọi tối chàng lấy
một cuốn sách, vặn to đèn lên giường nằm, không
phải cuốn Nietzsrche hay Dosto?evsky như mọi lần.
Nay là quyển Voyages của Capitaine Cook.
Đã
khuya, Ba đặt sách hỏi vợ:
-
ừ, nếu tôi đi xa thì mợ ra sao nhỉ?
Không
thấy trả lời, Ba quay lại; Kim đã ngủ. Ba ngắm vợ,
nhìn người đàn bà lúc ngủ, thường có nhiều cảm tưởng
êm đềm. Nếu người đó đẹp thì lại càng thêm thi vị.
Tiếc rằng người đẹp đó đã thuộc quyền sở hữu của
Ba, một sự làm giảm mất thú.
*
* *
Kim
nằm nghiêng, quay ra ánh đèn. Đôi vú thẳng căng,
phập phồng theo hơi thở. Nàng giở mình, mấp máy
cặp môi thắm, nói câu gì trong mộng. Giấc ngủ đàn
bà như giấc ngủ con nít, phẳng phiu, êm ấm.
Trước
cảnh đó, Ba nghĩ đến việc sắp làm, có ý bất nhẫn.
Có lẽ chàng sẽ phụ người nằm đó. Phụ một người đã
đem thân thể gửi vào mình, nhất là một người đàn
bà, Ba không nỡ. Kim, khi lấy chàng, đã đem cả hạnh
phúc, tương lai gửi vào chàng. Chàng đã nhận cái
trách nhiệm đó, mà đêm hôm hợp cẩn là lúc ký tờ
giao kèo. Có lẽ Kim không nghĩ đến ý nghĩa sâu xa
đó. Kim lấy chàng cũng như lấy một người khác. Con
gái lớn phải lấy chồng. Mà chán vạn người khác,
như chàng, có thể làm chồng xứng đáng của nàng.
Nhưng Ba tự băn khoăn với ý tưởng mình.
Lúc
ấy chắc Ba suy nghĩ lung tung lắm. Chàng trở dậy,
ra ngoài ghế châm thuốc hút. Bà mẹ vợ thức giấc
đi vào hỏi:
-
Anh còn thức à? Mấy giờ rồi mà chưa đi ngủ?
Ba
giật mình. Hai tiếng chuông dõng dạc trả lời bà
cụ, và phá tan cái lặng lẽ gian buồng.
-
Đi ngủ đi thôi khuya rồi. Nên giữ lấy sức khỏe,
mai còn đi làm.
Bà
cụ ra. Ba lấy một phong thư xem, lần này không biết
là mấy.
Saigon,
le 16 juillet 19...
Anh
Ba.
Đã
lâu tôi không có thư thăm anh chắc anh cũng nghĩ
đến thời giờ bó buộc của dân đi làm mà tha thứ cho.
Tôi vẫn nhớ tới anh và nhớ tới hồi nào anh nói chuyện
muốn đi xa, nhất là vào trong này. Thì vừa rồi trong
hãng tôi khuyết một chân thư ký. Tôi có xin với
chủ định viết bảo anh vào. Tình cờ gặp Đức nói anh
đã có việc làm ở Hà Nội.
Đã
có công xin, bỏ đi cũng uổng, mà tôi cũng chẳng
quen ai nữa. Vậy nói anh rõ, hoặc anh muốn thôi
ngoài đó mà vô chăng? Lương bổng tuy không nhiều
(90$00), nhưng ở đây nhiều cảnh thú lắm, vào sẽ
biết.
Nếu
không thì anh coi trong bạn anh em mình, còn ai
chưa có công việc, anh mách giùm họ. Cần nhất là
phải người cẩn thận tử tế. Anh xem sao rồi viết
thư ngay tôi rõ. Phải đi chuyến Claude Chappe đầu
tháng Aoỷt, đi đường bộ cũng vào hồi đó mới kịp.
Sẽ điện tôi biết, hoặc tìm tôi ở địa chỉ dưới này.
Trả
lời ngay. Kính chúc anh chị bình an.
Tường
N.V.Tường
Chez M.Thân, 10 Rue des Reims
Saigon
*
* *
Nguyễn
Văn Ba mồ côi mẹ từ nhỏ. Năm lên chín, cha chết.
Một
người chú đem Ba về nuôi, chú thương cháu, nhưng
nhà đông con, công việc ở cả tay vợ. Cái tình thương
con mình hơn con người chẳng riêng người đàn bà
nào.
Nhờ
lời ủy thác của anh, ông chú cho Ba đi học. Từ lên
mười đến mười sáu, Ba theo học cùng với mấy đứa
em. Mấy đứa này hình như hiểu rằng Ba tranh mất
một phần cơm áo của chúng nên ghét Ba, họp nhau
thành bè đảng để hành hạ. Ba cũng biết đó không
phải chỗ mình. Một đôi khi thấy thím vuốt ve mấy
đứa em, Ba lảng ra cửa, phảng phất nhớ tới một người
đàn bà đã bế ẵm Ba khi nhỏ. Người đó nhu mì, trẻ
đẹp. Lâu dần, hình ảnh đó cũng mất đi.
Ba
không hay nói, suốt ngày chỉ lủi thủi một mình;
lúc nào cũng khép nép, sợ hãi. Khi đỗ bằng sơ học,
và xin được lương vào làm lưu học sinh trường Bảo
Hộ. Ba bỏ nhà chú không chút quyến luyến. Trái tim
đứa trẻ đã khô lại, vì thiếu tình âu yếm của một
người đàn bà.
Ba
đã quen tính trơ trọi, dút dát. Khi anh em đua nhau
nô đùa, Ba ngồi một chỗ xem sách. Ba không chọn,
quyển nào cũng đọc, nhất là các tiểu thuyết. Rồi
Ba thấy cuộc đời tẻ ngắt. Rồi đời chú Ba cũng thành
chán ngắt. Nghĩ đến lúc thôi học sẽ phải sống như
vậy, Ba sinh trễ nải công việc nhà trường.
Thi
đến nơi, Ba vẫn ngồi xem Le Joueur của Dostoievsky
hoặc Topaze của Marcel Pagnol.
Dostoievsky
và Nietzsche là hai người Ba ưa hơn hết. Ba thấy
ý tưởng Nietzsche rắn rỏi, ngang tàng, và trong
tiểu thuyết Dostoievsky, những cuộc đời đầy đủ,
mạnh mẽ.
Anh
em có nhắc:
-
Thi đến nơi rồi mà anh không lo học ôn à?
Ba
cười:
-
Học làm gì?
-
Học làm gì? Lạ chưa! Học để đỗ chứ học làm gì? Anh
không muốn đỗ à?
-
Không cần lắm. Nếu chỉ sống với cơm áo, thì dù không
đỗ cũng sống được.
Trưởng,
một người tâm tính giống Ba, nói:
-
Anh Ba nói phải đấy. Chúng mình học những món vô
ích, ra khỏi cửa trường là quên hết. Sau này chúng
mình bất quá chỉ cạo giấy. Anh Ba chỉ học được những
món dùng được suốt đời.
Lại
hỏi Ba:
-
Sau này anh định làm gì?
-
Tôi muốn đi xa, làm giầu. Đời này cần phải nhiều
tiền, nhiều lắm. Có tiền mới có hạnh phúc.
-
Sao tôi thấy người ta bảo hạnh phúc ở ái tình?
-
Tôi chưa có dịp được biết ái tình.
*
* *
Một
hôm Ba gặp một người con gái ở nhà chú. Lúc Ba đến
người này đứng dậy về. Người thím níu áo giữ lại,
mắt nhìn Ba. Chàng thấy người đó đáng yêu lắm. Khổ
người đầy đặn, khuôn mặt tròn trĩnh lắm. Ba nghĩ
đến một gia đình trưởng giả và bà mẹ phúc hậu. Cặp
mắt bồ câu mỗi khi nhìn Ba, khiến đôi má ửng hồng.
Ba đem theo hình người đó vào trường. Buổi học tối,
chàng ngồi vẽ nhảm những con vật. Bất cứ con gì
chàng vẽ cũng có cặp mắt người, một cặp mắt bồ câu.
Anh
em thì thào bên cạnh; Phong bảo Trường:
-
Kìa nhìn Ba, mấy hôm nay tôi chỉ thấy hắn vẽ.
-
Anh chưa biết à? Hắn mới phải lòng gái đấy, đương
nghĩ thư viết cho người yêu. Trước khi viết, phải
tập vẽ.
-
Có lẽ, vì vẽ là "thế giới ngữ".
-
Phải rồi, chẳng những thế, có khi con vật mình vẽ
lại biểu hiện được người yêu.
Phong
không hiểu. Trường giải nghĩa:
-
Như con mèo là người hay nũng nịu; con hươu, những
cô tân thời; con bò, những chị hiền lành, ngu độn;
còn con sư tử...
-
Nói láo, dám khinh thường phụ nữ.
Họ
khúc khích cười.
Ba
ngồi nghĩ:
-
Hay anh Trường nói phải, hạnh phúc ở ái tình?
Từ
đấy, chủ nhật nào chàng cũng ra thăm chú. Một lần
chàng thấy chú thím có dáng suy nghĩ, nhưng vui
vẻ, như sau một chuyện can hệ mà tốt lành. Thấy
Ba, người chú nói:
-
Chúng tôi đương nói đến anh.
-
Cháu cũng đoán vậy. Việc gì thế, chú?
-
Anh ngồi đây chú nói cho nghe.
Bà
Lý ở phố dưới có người con gái muốn gả cho Ba. Cô
bé xinh, con một nhà giầu, có lần Ba đã gặp. (Ba
nhớ đến một đôi mắt). Bà Lý thương Ba hiền lành,
ngoan ngoãn, học giỏi (ông chú nhìn Ba, dằn mấy
tiếng này) muốn gả cho Ba, nhưng phải ở rể.
Ông
chú tiếp:
-
Nhưng anh cũng tự do như ở nhà. Anh nên thuận đi,
chẳng còn đâu hơn nữa. Cô Kim vừa đẹp vừa lành.
Anh sắp thi ra, cần một gia đình, một cơ sở chắc
chắn. Chú tuy săn sóc đến anh, nhưng nhà nghèo,
các em đông, anh đã rõ, nên nghe chú.
Người
thím nói:
-
Cô ấy nhiều vốn lắm. Khi bà cụ chết, lại được hưởng
gia tài ở nhà quê.
-
Nếu anh bằng lòng thì chú thím thu xếp, anh thi
rồi sẽ lo công việc.
Ông
chú chẳng cần phải nói nhiều. Nếu chưa biết Kim,
chắc Ba đã bắt chước một người nào trong tiểu thuyết,
trả lời:
-
Cháu không muốn lấy vợ. Cháu muốn yêu hết tất cả
phụ nữ, mà không yêu riêng ai. Cháu nghèo nhưng
cháu không lo, mà đâu cháu có nghèo? Cháu giầu lắm.
Tư tưởng của cháu có sức mạnh bằng cái tủ két, tập
ngân phiếu của các nhà tư bản. Cháu không muốn có
một gia đình hẹp hòi, không đủ cho cháu thờ phụng
chỉ làm vướng chân cháu trong bước đường đời thôi!
Nhưng
lúc ấy chàng thấy cặp mắt đầy tình tứ và đôi má
ửng hồng.
Chàng
trả lời:
-
Xin tùy ý chú thím.
Người
thím nói:
-
Anh tinh lắm. ít nữa anh giầu cho chú thím vay ít
tiền tiêu nhé!
*
* *
Ba
đến nhà vợ, giang sơn có một cái rương với một chiếc
va li đựng quần áo và mấy quyển sách. Lúc đầu chàng
thấy sung sướng như sống trong một giấc mộng vàng.
Nếu
Kim là gái giàu tư tưởng mới, nũng nịu như một con
mèo, tân thời như một con hươu theo lời Trường,
thì Ba đã vui lòng quay về với đời no ấm. Chàng
đã thấy cuộc đời đầy đủ không còn ước mong gì.
Nhưng
Kim không có tài đó. Cái thông minh, đảm đang của
nàng chỉ đủ tính tiền chợ, hay biên sổ thợ giặt.
ái tình của nàng gồm ở câu: "Chiều chồng lấy
con".
Một
lần Ba xem tiểu thuyết, chỗ tả một đôi trai gái
tự tình dưới bóng trăng. Chàng thấy hay lắm, muốn
cho vợ nghe. Kim đương mắng thằng bếp về tội ăn
bớt tiền chợ. Chiều chồng, nàng cũng lên ngồi, vẻ
mặt còn tức giận. Ba không để ý, lấy giọng thật
hay đọc đoạn văn cho có ý vị. Lúc xong, Kim nói:
-
Thế có tức không? Chẳng thà nó hỏi xin ngay mấy
xu thì ai không cho nó. Lại đỡ lộn ruột.
Những
buổi chiều mát mẻ, hai vợ chồng thường thơ thẩn
ngoài vườn. Mặt trời đã ngang hẳn, bóng cây nằm
dài trên cỏ. Thỉnh thỏang gió đưa hai bông hoa sát
vào nhau, rồi lại rún rẩy xa ra. Những lúc này Ba
thấy trong tâm nồng nàn. Ba ôm lấy vợ hôn. Kim đẩy
chồng ra kêu: "Rõ trẻ con!" và nhìn chung
quanh như đứa trẻ có lỗi sợ người lớn bắt được.
Ba
sinh chán nản. Mấy tháng sau chàng đi làm cho một
nhà buôn. Chàng như đã lấy vợ được ba, bốn năm.
Nếu có việc ngay từ trước thời kỳ mật nguyệt có
lẽ dài hơn ít nữa.
Quên
hẳn vợ, chàng tìm thú khác. Bắt đầu chàng thay Âu
phục, bỏ quần áo ta lụng thụng. Chàng muốn biết
những món cần thiết cho con trai thế kỷ này như:
vặn xe hơi, bắn súng, chụp ảnh. Chàng để dành hai
tháng không đủ mua một cây vợt. Mỗi lần lấy tiền
của vợ lại phải kể sự tiêu dùng, tính từng hào,
từng xu. Chàng không ưa, đành dẹp ý muốn chơi ten
nít. Đi làm không đủ thù phụng nổi một điều sở thích,
chàng lấy làm bất bình, Ba lại đọc các văn sĩ khi
xưa. Những tư tưởng khô khan đã bỏ chàng, nay lại
quay về. Ba vơ lấy, như người ốm vơ bát thuốc.
Ba
thành hai người. Bề ngoài: ngày hai buổi đi làm,
đứng đắn, hiền lành. Bên trong: một khối óc đã chán
nản, mệt nhọc, đối với đời mình như một người khách.
Một trái tim bồng bột, một ý muốn ngấm ngầm muốn
vượt khỏi hiện cảnh, giống như nước sông mưa lụt,
chỉ rình phá vỡ đê.
Lúc
đó, chàng nhận được thư của Trường.
*
* *
Chàng
đọc bức thư bốn, năm lượt. Mấy dòng chữ đưa chàng
đến những nơi xa lạ, đầy cảnh vui thú. Chàng tưởng
tượng một cuộc đời sung sướng ở Nam, nơi nhiều con
gái đã đẹp lại văn minh. Chàng nghĩ đến những nơi
danh thắng ở miền Trung. Rồi sau này, biết đâu chàng
chẳng giầu có, sống một đời lãng mạn như ai?
Ba
giờ khuya. Chàng châm điếu thuốc nữa, lấy giấy bút
viết thư từ biệt Kim. Viết xong, chàng gật gù đắc
chí, vứt điếu thuốc, vặn đèn, lên giường nằm. Kim
thấy động cũng thức dậy.
Ba
thấy vợ xinh đẹp, nồng nàn hơn mọi ngày.
Kim
được chồng yêu như đêm mới cưới, ngạc nhiên mà không
hiểu vì sao. Khi xác thịt đã mệt mỏi, Ba gối đầu
lên cánh tay vợ, nằm thiêm thiếp quên hẳn chuyện
đi, chỉ biết người đàn bà ôm trong lòng và cuộc
ái ân vừa qua. Khi Kim sẽ lay chồng dậy, và đưa
thức ăn sáng, Ba xé bức thư đã viết, vui vẻ đi làm.
Trưa
về, thấy mấy người xúm quanh mâm cơm, chàng lại
chán nản về tấn kịch ngày nào cũng diễn. Chàng không
muốn xem, không muốn đóng. Tiếng gọi phương xa lại
văng vẳng.
Sau
mấy ngày do dự, một sự tình có làm Ba định ý. Ba
về chậm vì có anh em rủ đi chơi. Kim không bằng
lòng, sinh chuyện ỉ eo. Ba càng bực mình. Chàng
phân vân một lần cuối cùng, rồi nghĩ:
-
Ta còn sợ gì mà dùng dằng? Nếu chỉ khư khư trong
cái gia đình hẹp hòi này thì đời ta cũng chẳng đáng
là bao. Mất đi, ta cũng chẳng thèm tiếc. Sự gì giữ
ta? Vợ, người đàn bà kia?...
Chàng
quên hẳn Kim xinh đẹp nồng nàn trong cuộc ái ân
đêm nọ. Chàng bĩu môi:
-
Nếu không chờ được thì không thiếu gì người như
ta, có thể làm chồng xứng đáng của nàng.
Những
ý tưởng trưởng giả cố giữ chàng một lần nữa. Nhưng
ý Ba đã quyết. ý tưởng kia tựa như người hấp hối
muốn níu lấy cái sống, thở dội lên một lúc rồi tắt
nghỉ.
Ba
đi Sài Gòn.
Rút
từ tập truyện ngắn Nhà bên kia,
Nxb. Cộng Lực, Hà Nội, 1942
Trở về Trang Truyện Ngắn

Bữa Tiệc Nhân Sinh - Phạm
Lưu Vũ
Ám
thị - Phạm Thị Hoài
Ẩn
Lan (Quế Hương )
Một
cuộc đua - QUẾ HƯƠNG

|