| Bonsai
Garden

Vườn
cảnh trong chậu: vườn cảnh di động
Hồ Ðiệp
Học lịch sử thế giới thời cổ đại,
chắc chúng ta thấy nói đến “Vườn treo Babylon”.
Ðây là thiên đàng hạ giới, kể lại trong những bài
viết của Strabo và Philo of Byzantium (cổ đại Hy
Lạp) rằng khu vườn này tọa lạc trên cao. Cây cỏ
được trồng trong những chậu (đá tảng xếp chồng lên
nhau) khổng lồ bên trên mặt đất rất xanh tốt nhờ
những dòng suối nhân tạo.
Vườn treo Babylon do ông vua Nebuchadnezzar
II (604-562 trước Tây Lịch) xây dựng “nhằm làm hài
lòng hoàng hậu hay thứ thiếp mà những người này
mê khung cảnh núi đồi...” Theo truyền thuyết, Babylon
nằm ở phía Ðông con sông Euphrates và khoảng 50
cây số phía Nam Baghdad, Iraq, bây giờ.
Vườn cảnh trong chậu, không riêng
gì với huyền thoại Babylon, từng được mô tả trong
lịch sử từ Âu sang Á và cả Mỹ Châu.
Thời cổ, vườn cảnh trong chậu thường
chỉ là thú chơi tao nhã của bậc quyền quý như vua
chúa hay kẻ giàu có. Mãi cho đến thời Trung Cổ thì
nó mới trở nên “dân giả hơn” được một chút. Theo
lịch sử về thú chơi cây cảnh, mãi đến thế kỷ thứ
17, chậu cảnh của Hòa Lan, Pháp, và Ý có ảnh hưởng
mạnh mẽ đến thú chơi chậu cảnh của nước Anh.
Nhưng bây giờ, thú chơi cây cảnh
trồng trong chậu phổ biến khắp nơi trên thế giới.
Cho dù không có một mảnh đất nhỏ, người ta ai cũng
có thể tạo cho mình một vườn cảnh nho nhỏ, không
những ngoài trời, trước hay sau nhà mà ngay cả bên
trong nhà. Nhờ phân bón, kỹ thuật trồng cây mới,
người ta có thể trồng những loại cây cảnh, những
loại hoa quý hiếm, ở bất cứ đô thị nào, trong nhà
hay ngoài sân mà trước kia, chúng chỉ có thể sống
trong thiên nhiên một vùng khí hậu thiên nhiên thích
hợp nào đó.
Trong chuyến thăm thủ đô Hoa Thịnh
Ðốn cách đây hơn ba tháng, người viết bài này đến
ở nhà một người bạn làm nghề thầu xây cất. Bước
chân vào bên trong cửa là nhìn thấy ngay suối nước
róc rách mà chung quanh là kỳ hoa dị thảo. Lan hồ
điệp, lan thiết hài, lan vũ nữ, địa lan, tươi tốt
rực rỡ trong khi ngoài trời vẫn lạnh giá. Thời tiết
này vốn dĩ không phải thứ thời tiết mà những loại
phong lan nhiệt đới sinh tồn.
Ðiều này cho hiểu rằng, chỉ cần
một ít nỗ lực và hiểu biết, người ta ai cũng có
thể tạo ra được một khung cảnh (artificial environment)
cho cây cối sống. Khó nuôi như phong lan cũng có
thể nuôi được trong một khung cảnh nhân tạo thì
nhiều thứ cây cảnh khác cũng có thể nuôi được để
biến đổi bộ mặt, khung cảnh khô khan thành sinh
động, tươi mát.
Tuy nhiên, cây cảnh trồng trong
chậu hoàn toàn tùy thuộc vào người chủ để sống.
Chúng cần đồ ăn, nước uống, không khí và nhiệt độ,
độ ẩm thích hợp. Nếu không săn sóc chúng đầy đủ
và đúng cách, chúng sẽ mỗi ngày một còi cọc hay
tàn lụi.
Sự thay đổi của vườn cảnh trong
chậu
Một đặc điểm đáng kể của vườn cảnh
trồng trong chậu là sự linh động uyển chuyển về
sắp xếp. Khi trồng cây trong vườn, muốn thay đổi
vị trí của chúng là phải đào lên đem đi chỗ khác.
Tốn công, tốn thời giờ. Nhưng cây cảnh trồng trong
chậu thì có thể di dời vị trí một cách dễ dàng.
Nay không thích nhóm cây này bày với nhau, mai có
thể thay đổi vị trí để tạo ra một hình thể cảnh
trí hoàn toàn khác. Người ta có thể sắp xếp, thay
đổi vị trí của chúng bất cứ lúc nào. Nếu cây nào
hay loại hoa nào không chịu được nắng nóng, dời
chúng vào chỗ mát, và ngược lại. Vào Mùa Ðông lạnh
giá, nhiều loại cây không chịu nổi thời tiết này
thì có thể đem vào nhà để bên cửa sổ hay cho chúng
một ngọn đèn nhân tạo.
Người ta có thể thay thế những loại
cây hoa, cây cảnh không còn thích nữa, bằng những
loại cây cảnh khác cũng rất dễ dàng, cho tới khi...
chán thì thôi.
Chậu cảnh tiết kiệm chỗ
Trồng cây cảnh trong chậu tiết kiệm
được đất cũng như tiết kiệm được diện tích. Chỉ
cần một diện tích nhỏ, và cũng không cần đất, người
ta có thể sắp xếp nhiều chậu cảnh lại với nhau để
tạo được một cảnh trí đẹp mắt. Nếu cư ngụ trong
một chung cư, người ta có thể trồng cây cảnh trong
chậu và đặt ở ban công, trước cửa vào, hay khoảng
trống nhỏ sau nhà. Tất cả đều tùy thuộc vào sáng
kiến và ý thích của người yêu hoa, yêu cây cảnh.
Một người quen của kẻ viết bài này
rất mê trồng ớt. Ông sống trong một căn chung cư
nhưng trước cửa căn nhà ông (sân xi măng) là mấy
chục cây ớt kiểng đủ loại. Ớt tròn, ớt chỉ thiên,
ớt trắng, ớt đỏ, ớt tím, ớt to, ớt nhỏ nằm trong
những chậu kiểng xinh xắn, lớn nhỏ khác nhau.
Cũng nhờ cây cảnh ở trong chậu,
nếu dọn nhà đi đâu, người ta có thể chở... cả vườn
đi theo. Nhưng nên nhớ, nếu cây cảnh trồng trong
những chậu lớn, thì di chuyển không phải là chuyện
dễ dàng.
Yêu hoa, yêu cây cảnh, chỗ nào cũng
có thể kề cận với hoa.

|