|  ĐỊA
LÝ
Cây
sấu nghìn năm tuổi ở Lạng Sơn
 Một
nhánh “bạnh vè”cỡ hai người dang sải tay.
Bản Nầng, xã Tân Đoàn, huyện Văn Quan, tỉnh Lạng
Sơn có cây sấu cổ thụ tuổi thọ trên dưới nghìn năm,
gốc cây to hàng chục người ôm không xuể. Cây sấu
này được dân bản đặt miếu thờ và hết lòng gìn giữ,
bảo vệ.Bản Nầng - “quê hương” của cây sấu
cổĐể đến Bản Nầng, xã Tân Đoàn, huyện Văn
Quan, tỉnh Lạng Sơn phải ngược lên những cua dốc
trên những đỉnh núi cheo leo. Từ trung tâm xã lên
tới Bản Nầng còn độ chục cây số nhưng nếu đi “xe
ô-tô gầm cao” thì cũng mất khoảng nửa tiếng. Cũng
may là người dân nơi đây sớm quyết tâm mở mang con
đường nên việc lên với Bản Nầng có phần dễ dàng
hơn. Bản Nầng ngút ngàn cây xanh, được coi là “rốn
hồi” của xã, của tỉnh Lạng Sơn. Cây hồi ở Bản Nầng
nổi tiếng lắm, có năng suất cao, hoa đẹp đủ Pét
coóc (từ 8 đến 10 cánh to đều nhau), có phẩm chất
tinh dầu tốt nhất... Chủ tịch xã Đinh Văn Bé cho
biết, Bản Nầng có 25 hộ dân với 125 nhân khẩu chủ
yếu là dân tộc Tày và Nùng Phàn Sình sống trên sườn
núi, đồi khá cao. Hiện ở Bản Nầng có tới 87 ha rừng
hồi, hầu như nhà nào cũng có, nhiều nhà có tới trên
ba nghìn cây hồi. Có cây già tới mấy trăm tuổi.
 Cây
sấu cổ ở xứ Lạng.
Cây sấu cổ “hóa thần” được bản làng ra
quy ước bảo vệ
Dưới chân dốc đường dẫn lên Bản Nầng, cây sấu cổ
trải qua bao đời vẫn tồn tại trên sườn núi Lùng
Pá. Ông Hoàng Lê Minh, Giám đốc xí nghiệp giống
lâm nghiệp vùng Đông Bắc cho biết: “Cây sấu này
cao 40 m. Có thể nói cây sấu là một trong những
cây già nhất Việt Nam, có thời gian trên dưới nghìn
năm tuổi!”. Chúng tôi lách qua những cây leo và
thớ đá để vào sát gốc cây. Là người miền rừng nhưng
quả thật, tôi ít thấy có cây nào cổ thụ như vậy.
Gốc cây chia thành những nhánh to nổi cao, chục
người ôm không xuể, sải dài trên mặt đất tạo nên
những “bạnh vè” rắn chắc chạy ra tứ phía... Anh
Đinh Văn Bé ngước nhìn lên những tán lá khỏa lấp
cả một vùng trời râm mát rồi tâm sự: “Cây sấu này
năm nào cũng có quả. Chỉ có quả chín rụng xuống
dân bản mới nhặt để ăn, chứ không ai trèo lên cây
được. Một là do thân cây quá to, hai là sợ “thần
cây” trừng phạt. Hằng năm cứ đến dịp mùa thu, lá
sấu rụng bớt lộ ra những quả sấu lúc lỉu vàng óng
nom rất đẹp mắt !”. Nói rồi anh dẫn tôi đến một
cái miếu nhỏ “ngự” bên cạnh. Tiếng gió đưa rì rào
bên tai như những khúc nhạc âm u... Tôi được biết,
những cây 30 tuổi trở lên, ở nước ngoài người ta
đã phải đưa vào danh sách, lập hồ sơ mô tả, lưu
giữ và được coi là tài sản quốc gia. Anh Đinh Văn
Bé cho biết: Năm ngoái có một số lâm tặc đến dân
bản để gạ mua cây sấu cổ với giá gần 40 triệu đồng.
Khi ấy, có người góp ý nên cho họ chặt hạ cây gỗ
đi bởi cây này chẳng phải của ai, quả sấu thì không
hái được, nhỡ mưa to, gió lớn cây đổ xuống sẽ nát
hết hoa màu, ruộng vườn... Thế nhưng cán bộ xã cương
quyết giữ cây và nói đó là “thần linh” của bản.
Cái miếu nhỏ này đêm rằm vẫn đỏ hương nghi ngút.
Thế là cây được giữ lại. Thôn bản còn lập ra quy
ước bảo vệ cây, không ai được động đến. Sở dĩ bọn
lâm tặc “để ý” đến cây sấu bởi đó là cây quý hiếm,
thêm nữa, vân gỗ sấu rất đẹp, bền y như gỗ lát,
đặc biệt là không nứt nẻ rất thích hợp cho đóng
đồ sập gụ, giường tủ...
Chúng tôi mỏi cổ ngước nhìn cây sấu. Anh chủ tịch
xã cẩn thận đi vòng quanh “mố” cây xem xét có mối
mọt gì không. Nỗi lo giữ cây, giữ rừng hiện hữu
trên gương mặt người trẻ tuổi đứng đầu một xã vùng
sâu, vùng xa. Trên cành sấu có những quả sấu xanh
đang ngả vàng. (Tiền phong)
--------------------------------------------------------------------------------
TRỞ
VỀ TRANG DU LỊCH
|
Âm
Thanh 
.
