|  VĂN
HỌC & NGHỆ THUẬT
 Vì
lợi ích truyền đạt các kiến thức, các giá trị văn
học. Chúng tôi chân thành cảm ta những nguồn trích
dẫn. Chúng tôi rất tiếc không liên lạc để xin phép
đăng lại được. Xin lượng thứ. HNPĐ)
TƯƠNG
PHỐ:
(1973: Ngày mất nữ sĩ Tương Phố. Bà tên thật
là Đỗ Thị Đàm, sinh năm 1898, quê ở xã Bối Khê,
tổng Cẩm Khê, phủ Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên, con
gái ông Đỗ Duy Phiên và bà Nguyễn Thị Yểm.
Vì bà chào đời tại Đồn Đầm, tỉnh Bắc Giang, nơi
thân sinh bà làm việc, nên đặt tên bà là Đàm để
ghi dấu tích làm kỷ niệm. Bà học tại trường nữ hộ
sinh, sau đó bỏ học thi vào trường Sư phạm Hà Nội.
Tại đây bà gặp Thái Văn Du sinh viên trường Thuốc
rồi thành vợ chồng vào năm 1915. Một năm sau bà
sinh con trai là Thái Văn Châu thì chồng bà do là
y sĩ Đông Dương phải qua Pháp tham chiến trong cuộc
chiến tranh Pháp – Đức (1914 – 1918). Ba năm sau
chồng bà bị bệnh phổi, ông trở về Huế vào khoảng
cuối năm 1919 rồi mất vào mùa thu năm 1920.
Bà góa chồng lúc 22 tuổi, đến năm 27 tuổi bà tái
giá với tuần phủ Phạm Khắc Chánh ở Phúc Yên. Bà
bước vào làng văn từ những năm 1927, 1928 và nổi
tiếng qua bài Giọt lệ thu đăng trên tạp chí Nam
Phong số 131 tháng 07.1928. Các tác phẩm của bà
đã xuất bản: Nhờ rừng xanh, tình quê, chia phôi,
Giọt lệ thu (1929).
Sau năm 1945, bà sống ở Nha Trang và mất tại Đà
Lạt vào năm 1973.
Tương Phố :::
Giọt lệ thu
Bao giờ quên được mối tình xưa
Sinh tử còn đau mãi đến giờ
giấc mộng tìm nhau tìm chẳng thấy
Mênh mang biển hận, hận không bờ
trời thu ảm đạm một mầu
Gió thu hiu hắt thêm rầu lòng em
Trăng thu bóng ngả bên thềm
Tình thu ai để duyên em bẽ bàng
Sầu thu nặng lệ thu đầy
Vì lau san sát hơi may lạnh lùng
Ngổn ngang trăm mối bên lòng
Ai đem thu cảnh bạn cùng thu tâm
Tương Phố
1923
Tim Em
Tim em tan nát từ năm ấy
Những vết thương đau mãi chẳng lành,
Tuổi trẻ dễ tin, em những chắc,
Duyên sau chắp lại mối tơ mành.
Hạnh phúc đời em, ai cướp cả ?
Em theo ân ái chẳng may gì,
Hờn duyên, em lại nhìn cha khóc,
Ứa lệ, cha em ngoảng mặt đi !
Từ đấy thương cha em nín khóc,
Cha em thường thấy mặt em vui
Người đời cũng tưởng em sung sướng
Em biết tim em đã nát rồi !
Em cười phong kín hai hàng lệ,
Lệ ứa thương em lỡ cuộc đời,
Thổn thức canh dài em dẫu khóc,
Nhưng mai, son phấn lại tươi rồi !
Vì đứa con côi, em phải sống,
Nuôi con rỏ lệ máu tim hòa,
Muôn vàn hạnh phúc hy sinh hết,
Tim nát, thời gian lặng lẽ qua ! ....
Tương Phố 1933
Ngày giỗ nhớ
Ngày giỗ nhớ
Hai nhăm tháng bảy nhớ hôm nay
Thảm, khóc, thuơng, đau rắp một ngày.
Trời nghiêng đất lỡ thiếp chau mày
Huơng xông khói toả ,sầu man mác
Vàng hoá tro tàn, dạ ngẩn ngây,
Phảng phất còn ngờ trong giấc mộng
Ra vào đi đứng tuởng đâu đây.....
1921
Sau cơn mưa gió
Ba sinh lỡ dỡ mối duyên đầu
Chiếc bách lênh đênh nuớc thẳm sâu
Yên trí sang ngang gây lại phúc
Đau lòng dấn buớc vuớng thêm sầu
Má hồng phận mỏng cay son phấn
Nuớc loạn canh tàn khóc bể dâu
Mưa gió sông tuơng thơ đẫm lệ
Đoạn truờng ai cảm khách qua cầu?
Suơng giá lòng em
1923
Suơng giá lòng em bao ấm nữa!
Anh đi đi để lửa huơng tàn
Trời đông lạnh lẽo muôn vàn,
Lòng em, so tiết đông hàn, giá hơn!
Thu tâm sự
Thu tâm sự đầy vơi nuớc mắt
Dồn trăm năm này tập văn này
Thời gian wa hận chẳng khuây
Lứa đôi vẫn nhớ bạn ngày tuổi xanh
Đời trống trải buồn tênh mọi nỗi
Năm lại năm ,thôi nói năng chi
Cõi trần kẻ ở nguời đi
Thế gian phong vị còn gì là vui.
Tử sinh để ngậm ngùi một kiếp
Nỗi wạnh hiu lòng biết với lòng
Có đêm truớc áng đèn chong
Mỗi câu mỗi chữ mỗi dòng châu sa
Khoảng trời đất bao la man mác
Mối sầu riêng kí thác văn chuơng
Mực hoa ghi sử đoạn truờng
Lệ Thu lai láng, Sông Tuơng dạt dào
Kiếp này biệt kiếp nào gặp nữa?
Những âm thầm nghĩ nhớ thuơng nhau
Hoa râm chớm điểm mái đầu
Lòng son khôn gột dạ sầu khôn nguôi
Đời hiu wạnh năm trôi lăng lẽ
Bóng tà duơng ai vẽ cảnh chiều
Duyên xưa dang dỡ đã nhiều
Tình xưa còn lệ bấy nhiêu là tình!
1943
|
.
